Løkke nunarput pillugu isumaqatigiissummi: USA-p anguniagai piviusut takusimanngilagut
USA-p Kalaallit Nunaat eqqarsaatigalugu anguniagai piviusut suunersut suli paasiniagassariginni, Danmarkip nunanut allanut ministeria Lars Løkke Rasmussen (M) oqarpoq.
Taanna Danmarkip, Kalaallit Nunaata USA-llu akornanni isumannaallisaanermut illersornissamullu isumaqatigiissut sisamanngornermi Folketingimi akuerineqareersoq, Sermitsiamut taama oqarpoq.
-Tamatta USA-p Kalaallit Nunaannut suli soqutiginninnera tunuliaqutaasoq ilisimalluarparput. Tamanna amerlasuunik ajunngitsortaqarpoq, Kalaallimmi Nunaat niuernermut ammasuummat.
-Kisianni soorunami ineriartornera malinnaaffigissavarput. USA-p anguniagai piviusut suunersut suli takusimanngilagut, Lars Løkke Rasmussen Sermitsiamut oqarpoq.
Taassuma New Yorkimi nunat pingasut naalakkersuisuisa siulersortaanit isumaqatigiissutip septembarimi atsiorneqarnerata kingorna, USA-mut sakkutooqarfinnik marlunnik nutaanik pilersitsinissaq pillugu oqaloqatigiittoqarsimanngitsoq oqaatigaa.
USA-p isumaqatigiissutip pilersitaanik “periarfissanik nutaanik” atuisinnaanissani kissaatigippagu, tamanna illuatungeriit ataavartumik ataatsimiititaliaanni oqaluuserineqassaaq. Nunanut allanut ministeri naapertorlugu ataatsimiititaliap tulliani ataatsimiinnissaa decembarimi pissaaq.
Taasisitsisoqarnissaa kissaatigisimagaa
Inatsisartut isumaqatigiissut novembarip aallartinnerani akuerereerpaat.
Taamaattumik isumaqatigiissut maanna pisortatigoortumik atuutilersinnaavoq, Danmarkimi Kalaallit Nunaannilu inatsisiliortarnermi pisariaqartut naammassineqarsimanerat pillugu USA-mut “diplomatiskimik nalunaarummik” nassiussisoqareerpat.
Ritzauip Nunanut Allanut Ministereqarfik tamanna qaqugu pissanersoq aperisimavaa.
Folketingip ataatsimiittarfiani isumaqatigiissut sisamanngornermi akuersissutigineqarmat 109-t akuersipput, akerliusoqaranilu. Aamma taasinermi oqaaseqartoqanngilaq.
Folketingimi isumaqatigiissutip eqqissisimasumik akuerineqarnera Kalaallit Nunaanni pisunut assingunngilaq.
Illuatungiliuttut partiiat Naleraq, 2025-mi inatsisartunut qinersinermi taasisut 25 procentiinik pissarsisoq, isumaqatigiissummut isornartorsiuisuuvoq.
Partiip ilaatigut isumaqatigiissut innuttaasunik taasissutigineqassasoq kissaatigisimavaa. Aamma partiip isumaqatigiissutikkut nunatsinnut aningaasanik isertitaqannginnera isornartorsiorpaa.
Politiinut nalunaarutiginninneq tatiginnikkunnaarnermillu taasititsineq
Isumaqatigiissut pillugu Inatsisartuni oqallinnermi pasinartorsiornerup pissutigisaanik pisoqangaatsiarsimavoq.
Tassani Nunanut allanut, Inuussutissarsiornermut, Aatsitassanullu Naalakkersuisoq Múte B. Egede, Naleqqap isumaqatigiissut pillugu paasissutissanik isertuussanik tamanut saqqummiussisimasoq oarpoq.
Tamatuma kingorna Inatsisartut partiimik politiinut nalunaarutiginnipput.
Akerlianilli Naleqqap Múte B. Egedemut tatiginnikkunnaarnermik taasisoqarnissaa siunnersuutigaa, tamannali amerlanerussuteqartut tapersersunngilaat.
Danmarkip, Kalaallit Nunaata USA-llu akornanni isumaqatigiissut ilaatigut nunatsinni Narsarsuarmi Mestersvigimilu USA-p illersornissamut siunertanut atortussaanik pilersitsinissamut periarfissiivoq. Illuatungeriit akornanni isumqatigiissut 1951-imi illersornissamut isumaqatigiissummut “allannguutaavoq ilassutaallunilu”.