Isumaqatigiissutigineqartoq: Amerikamiut sakkutuui nunatsinnut iserfissaqarnerulissasut
Naalakkersuisut siulittaasuat Jens-Frederik Nielsen, Amerikamiut præsidentiat Donald Trump Danmarkimilu ministeriuneq Mette Frederiksen oqaluttuarisaanermi pingaarutilimmik marlunngornermi atsioqatigiipput.
Nunani pingasuni aqutsisut ilumoorsaarlutik, inersuarmilu inoqaqisumi, atsiorput.
- Kalaallit Nunaata inui pitsaasimapput aamma Danmarkip inui aamma taamaapput. Attaveqatigiilluassaagut, Donald Trump atsioqatigiinnginnerminni oqarpoq.
Jens-Frederik Nielsen atsiunnginnerminni aamma oqalugiarpoq.
- Issittumi isumannaallisaaneq allanngoriartorpoq. Tamanna tunngavigalugu pitsaasumik oqaloqatigiinniarsimavugut:
- Kalaallit Nunaat pingaaruteqarpoq. Isumaqatigiissutillu matuma ersersippaa, pingaaruteqarnitsinnik ilisimanninnerput taannalu aallaavigalugu iliuuseqartugut.
Donald Trumpip nunatsinnik tiguaaniarluni sioorasaarereersoq, nunatta, USA-p Danmarkillu akerleriinnerujussuisa kingorna isumaqatigiissuteqartoqarpoq.
- Oqaatsiminik piviusunngortitsisartumik USA-mi ikinnguteqarnerput tulluusimaarutigaara, Mette Frederiksen oqarpoq:
- Isumaqatigiissut Kalaallit Nunaannut, Danmarkimut, Natomi suleqatigiinnermut Europamullu pitsaasuuvoq. Illersornissarput pitsanngorsarparput, qunusaaraluta akerarisatsinnullu takutillugu.
Sakkutooqarfiit marluk nutaat
Isumaqatigiissut Issittup isumannaannerulernissaanik USA-llu nunatsinni sakkutooqarnerulernissaanik imaqarpoq.
Atsioqatigeereernermi nunanut allanut naalakkersuisoq Múte B. Egede, nunanut allanut ministeri Lars Løkke Rasmussen Marc Rubiolu assiliseqatigineqarput.
Isumaqatigiissut USA-mut illersornissap tungaatigut Narsarsuarmi Mestersvigimilu ilaatigut sakkutooqarfiliorsinnaalersitsissaaq.
- Amerikamiut Narsarsuarmi Mestersvigimilu illersornissaqarfeqalersinnaalissasut isumaqatigiissummi allaqqavoq. Tamannalu teknikkikkut paasissutissat nunanit taakkunanit pingasunit akuerineqaqqaassasut allaqqalluni.
Saniatigut aamma USA Pituffik Space Basemi suliaqarnerulersinnaalissaaq nutarsaallunilu.
Jens-Frederik Nielsenip isumaqatigiissut nunanut taakkununnga pingasunut pitsaasuunerarpaa:
- Præsidenti isumaqatiginninniarnermut ullumikkullu isumaqatigiissummut qujanaq. Mette Frederiksenimut suleqatigiinnermut aamma qujassuteqarniarpunga. Atsioqatigiinnermilu qujalluni.
Isumaqatigiissutip annersaa nunatsinni illersornissap pitsanngorsarnissaanut tunngavoq.
- Amerikamiut nunatsinni illersornissaqarfeqarnerulersinnaanerat sakkutooqarnikkullu atortuutiminnilluunniit pitsanngorsaasinnaanerat isumaqatigiissummi ilaatigut allaqqavoq.
Jens-Frederik Nielsen nunarput USA-lu illersornissap tungaatigut ukiorpassuarni suleqatigiissimanerat atsioqatigiinnginnerminni oqalugiarami erseqqissarpaa:
- Isumaqatigiissut una ukiuni 80-it sinnerlugit sakkutooqarnikkut suleqatigiinnermik tunngaveqarpoq, Jens-Frederik Nielsen oqarpoq:
- Kalaallit Nunaat sorsunnersuup aappaani sorsunnersuarmilu nillertumi pinngitsoorneqarsinnaasimanngilaq. Tamanna tulluusimaarutigaarput.
USA-p sakkutuui nunatsinni angalaarsinnaalisapput.
-Tamakku pisinnaatitaaffiit kalaallinut, inooriaasaannut, taassuma ataani piniartarnerannut, aalisartarnerannut ileqquinullu allanut, kulturikkut, oqaluttuarisaanikkut siunissamilu suliaqarnissaannut ataqqinnittumik ingerlanneqassapput.
Kalaallit suliffeqarfii salliutinneqassasut
Kalaallit suliffeqarfii illersornissamut tunngatillugu sanaartornernut suliarinninnissanulluunniit salliutinneqartassasut, isumaqatigiissummi allaqqavoq.
Aamma naalagaaffiit aningaasaliisartullu EU-mik Natomilluunniit suleqateqanngitsut nunap illersornissaanut navianartorsiortitsisinnaasut, sumiiffinnik aqutsissanngillat:
-Naalagaaffiit NATO-mi ilaasortaanngitsut, NATO mi suleqataanngitsut EU-miluunniit ilaasortaanngitsut aningaasaliisulluunniit taakkunannga naalagaaffinneersut (i) aqutsinissamut, sunneerujussuarnissamut paasissutissanik tamanut saqqummiunneqarsimanngitsunik, Kalaallit Nunaata oqartussaaffiani suliassaqarfinni sulianilu mianersornarluinnartuni akuerineqassanngitsut, isumaqatigiissummi allaqqavoq.
Naalagaaffiit Natomi ilaasortaanngitsut nunatsinni aamma sakkutooqarfiliorsinnaatitaanngillat.
KNR-ip USA-p Pituffik Space Base qanoq qaartartunik illersuis USA-p Pituffik Space Base atorlugu Amerikamiut nunavissuannut qaartartunik illersuusiorsinnaanera, KNR-ip allaaserereerpaa.
Suliniut ’Golden Dome’-mik taaguuteqarpoq.
USA-mik isumaqatigiissuteqarneq USA-p Golden Domeliorsinnaaneranik nunat pingasut taakku akuersipput.
Nunarput namminiilivissappat, Natomi ilaasortaaginnartariaqarnera isumaqatigiissummiillu pisussaaffeqartariaqarnera kingullertut allaqqavoq.
Isumaqatigiissutip akuerineqannginnerani Inatsisartunit kingornalu Folketingimit akuerineqaqqaassaaq.
