Naalakkersuisoq: USA-mut tunngaviit tatigeqatigiiffiusut utertinneqassasut

Vivian Motzfeldtip (S) USA-p aallartitaanut Howerymut, Trumpip oqaatigisai pillugit tusagassiortunut sassarnermini ataasinngornermi ullaakkut eqqaasitsissutigai, suleqatigiinneq nukittunerussappat tatigeqatigiinnermik utertitsinissaq pisariaqartoq erseqqissaatigaa.

Allattoq Markus Valentin

decembarip 08-at 2025 13:50

Nutserisoq Karla Heilmann

- Erseqqissaassutigerusuppara naluneqanngitsutut ukiup massumap aallartilaarnerani oqariartuutit aalajangersimasut maani nunatsinni ernumalersitserujussuarmata eqqarsarnartoqarsimaqalutillu. Amerikamik suleqateqarnerput iluatigaarput, suleqatigiinnerli tamanna tatigeqatigiinnermik tunngaveqartussaavoq.

Nunanut allanut naalakkersuisoq Vivian Motzfeldt (S) Amerikap aallartitartaava Ken Howery isigiitigalugu taama oqarpoq.

USA-p aallartitaa Nuummut ippassaq tikippoq, taanna Vivian Motzfeldtilu Hans Egedep Illuani, tusagassiortunit apeqqarissaarfigineqarsinnaanatik, ataasinngornermi ullaakkut qulingiluanngulersoq tusagassiortunut sassarput.

Aamma atuarukUSA-p aallartitaata Trump nunatsinni tapersersortissarsiorsorisimanngikkaa

Naak inussiarnerpalaartumik nipeqaraluarluni, Vivian Motzfeldtip Trumpip Kalaallit Nunaannik aqutsilerniarluni oqaatigisimasaa pillugu erseqqissaateqarpoq.

- Unneqqarissumik siunnerfeqarluartumillu ippassaq ataatsimeeqatigiinnerput assorsuaq nuannaarutigaara. Ataatsimiinneq qanoq iliornikkut suleqatigiinnitta siunissami nukittorsarneqarnissaanut tunngavoq, Vivian Motzfeldt oqarpoq.

- Suleqatigiinneq suli ukiuni aggersuni nukittorsarusullugu ineriartortinneqassasoq, tamannami pisussaaffigaarput, tassungali killitsinnata tunngaviit tatigeqatigiiffiusut utertinneqartariaqarput.

USA-p nunatsinnik aqutsilernissamik kissaataa

USA-p Kalaallit Nunaat pigissagaa isumaqarluni, Donald Trump 2024-mi decembarip 23-ani oqaaseqarpoq. Oqariartuut tamanna taassuminnga sulisuiniillu arlaleriarlugu uterneqarpoq.

Donald Trumpip ernera angajulleq, Donald Trump Jr. Nuummut januaarip arfineq-aappaani tikippoq, tamannalu nunarsuarmit nunarput ukkatarineqalerneranik kinguneqarpoq.

Præsidentinngortussap aningaasaqarneq sakkutuulersornerlu atorlugit Kalaallit Nunaat aqunniassanerlugu mattunnagu ulloq taanna oqaatigaa, aamma naak USA Danmarkilu tamarmik Natomi ilaasortaagaluartut USA-lu nunatsinni Sorsunnersuup Aappaanili sakkutooqarfeqaraluartoq.

Præsident Trumpip Kalaallit Nunaat tiguarniarneraa marsip 13-ianni aperineqarpoq. Taassumalu: - Taamaattoqarnissaa ilimagaara, akissutigaa.

Nuummiut USA-p nunatsinnik tiguserusunneranut akerliullutik marsip 15-ianni akerliussutsiminnik takutitsipput. Nunatta oqaluttuarisaanerani akerliussutsimik takutitsinerit annerpaartarigunarpaat.

Oqallittoqangaatsiarnerata aamma akerliussutsimik takutitsiniartoqarnerata kingunerisaanik Amerikamiut præsidentiata tullersortaata, J.D. Vancep nuliata Sisimiunut tikeraarnissamik pilersaarutini taamaatippai. Taarsiulluguli aappariit marsip 28-anni Pituffik Space Basemukarput, tassanilu tusagassiortunik katersortitsisoqarpoq.

The New York Timesip Amerikamiut kalaallinut USA-mut ilanngutsitsiniarnissamut - matumani pissaanermik sakkukitsumik aamma namminersortunut aningaasaliissuteqarnikkut soqutiginnitsitsiniarnissamut periusissiaat apriilip qulinganni saqqummiuppaa.

Amerikamiut præsidentiata isertortumik paasiniaasartut soorlu CIA-mi NSA-mi DIA-milu pisortat Kalaallit Nunaannut tunngatillugu paasissutissanik amerlanernik katerseqqusimavai Wall Street Journalip maajip arfernanni saqqummiuppaa. Tassani kalaallit USA-p anguniagaanut iluaqutaasinnaasut ataatsimut isigineqarsinnaalersinneqassasut ilaatigut peqqussutigineqarpoq. Tamanna pissutigalugu Amerikamiut Kalaallit Nunaannut kilitsissiatut suliaqarsinnaanera immikkut ilisimasallit nunallu arlallit pasivaat.

Angutit Amerikamiut atersineqanngitsut pingasut “akuliuteriaraluarsimasinnaasutut” aamma “sunniiniartutut” tusagaqarfinniit taaneqartut, PET-p DR-illu tusagaqarfii allat aggustip 27-anni uppernarsarpaat. Taakkua nunatta Danmarkillu akornanni eqqissiviilliortitsinissamik siunertaqartumik sulianik ujartuipput. Tamatuma saniatigut nunatta Danmarkimit avissaarnissaanut suliaqartussanik Amerikamiut nunatsinnik tiguaanissaannik ikiuussinnaasunik kalaallit aqqinik allattorsimaffeqarpoq.

USA-p Danmarkimut aallartitaatut toqqagaaqqammersoq Kenneth Howery, nunanut allanut tunngasunut naalakkersuisoq Vivian Motzfeldt (S) peqatigalugu Hans Egedep illuani tusagassiortunik decembarip arfineq-pingajuanni katersortitsivoq. Tassani oqarpoq: - Uagut (USA, aaqq.) kalaallit siunissaminnik namminneq aalajangiisinnaanerat ataqqivarput.

Præsidentip Louisianami guvernøri Jeff Landry Kalaallit Nunaannut immikkut aallartitassatut decembarip 22-anni toqqarpaa. Kalaallit Nunaata USA-mut ilanngunneqarnissaa anguniagaralugu, guvernørip nammineq oqaatigaa. Præsidentip Kalaallit Nunaata USA-mut ilanngunneqarnissaannik kissaateqarnini ulloq taanna oqaatigeqqippaa.

Donald Trump New York Timesimut 2026-mi januaarip arfineq-pingajuanni oqarpoq, Kalaallit Nunaata pigilernissaa 'eqqarsartaatsikkut iluatsilluassagaanni pisariaqartoq'. Kalaallit Nunaannik piginnittuuneq imaluunniit USA Natomi ilaasortaanissaa 'aalajangigassanngorsinnaasoq', oqaatigaattaaq.

Allisiguk

Nammineq aalajangiisinnaatitaaneq

USA-p aallartitartaava novembarip aallartinnerani DR-imit apersorneqarpoq. Tassani toqqaannartumik oqaatigerusunngilaa, USA-p Kalaallit Nunaannik tiguaanianngimmat.

Illuanik Trumpip oqaasiinik innersuussivoq. USA-p nunatta inuisa siunissaminnik namminneq aalajangiisussaanerat ataqqigaa taamani oqarmat.

Aallartitap taama oqaaseqarneq tusagassiortunut sassarnermi siullertut uteqqippaa.

- Inuiaat kalaallit siunissaminnik namminneq aalajangiisussaanerat ataqqivarput, Ken Howery oqarpoq.

Oqaloqatigiinneq aallartittoq

Naalakkersuisoq aallartitarlu ukiumoortumik pisartumik ataatsimut komitemi ulluni tulliuttuni ataatsimiittussanngorput.

- Kalaallit Nunaat piareersimavoq, Amerikamut oqaloqatigiinnerit ingerlateqqissallugit. Oqaloqatigiinnissamut sinaakkutit pilersinneqareersimasut aqqutigalugit, uagut tungitsinniit suleqatigiinnerup nukittorsarneqarnissaanut piareersimavugut, ataqqeqatigiinnermik tunngavilimmik ammasumik periuseqarluni, naleqartitallu ataatsimoorussat aallaavigalugit, Vivian Motzfeldt oqarpoq.

Ken Howery assingusumik oqaaseqarpoq, suliassaqarfiillu Naalakkersuisunik oqaloqatiginnissutigerusutani aamma eqqaallugit.

Aamma atuaruk Medie: Tusagassiuutit: Aallartitap pissaanermik atuisinnaaneq akerlilinngikkaa – namminerli aalajangiisinnaaneq pingaartikkaa

- Ukiuni qaangiuttuni angusaqaqaagut. Ingammik ukiuni kingullerni tallimani, sinniisoqarfimmik Nuummi ammaareernitsinniit. Kisianni aamma niuernikkut, aningaasalersuinikkut, ilinniartitaanikkut, kulturikkullu, aatsitassarsiornikkut nukissiuutitigullu taavalu ilisimatusarnikkut misissuinikkut suleqatigiissuteqarsinnaaqaagut, aallartitaq oqarpoq.

- Inuit Issittumik angerlarsimaffimminnik taaguisut siunissagissaarnissaannik tapersersorusuppavut.

Illit isummat pingaartittaqaarput. Nutaarsiassaq pillugu isorisat nersualaarinerillu uani tikilluaqquagut.