'Assigiissuterpassuaqarpugut': Amerikamiut senatoriata nunatta USA-llu paarlaateqatigiittarnerat pilerseqqikkusuppaa
USA Kalaallit Nunaallu amerlasuunit takorloorneqarsinnaasunik amerlanerusunik Alaska aqqutigalugu assigiissuteqarnerupput.
Republikanerit senatoriat, Lisa Murkowski Issittumi sumiiffiit marluk atassuteqarneranik nukittorsaanissamik kissaateqartoq, sapaatip akunnerani matumani Nuummiittoq oqarpoq.
Taassuma nunat inoqqaavisa atugaannut, nunarujussuup isorartuneranut Issittumilu najukkani inuiaqatigiinnik ineriartortitsinissamut ajornartorsiutaasut ataatsimut misilittagaqarfigineqartut oqaatigaa.
Senatorilli oqarnera naapertorlugu suleqatigiinnerup qaninnerulersinneqarnissaa politikkikkut isumaqatigiissutinit aningaasaliinerujussuarnilluunniit aallartittariaqanngilaq. Taassuma inuit, najukkani inuiaqatigiit suliatigullu ilisimasaqartut akornanni paarlaasseqatigiittoqarnissaa siunnersuutigaa.
Alaska Kalaallit Nunaatallu atassuterpassuaqarput, Lisa Murkowski oqarpoq.
- Nuna, nunap isorartussusia pillugu ajornartorsiutit inuillu eqqarsaatigineqarsinnaapput. Allaat oqaatsit ilaat assersuutigalugu 'qujanaq' imminnut assingusorujussuupput, taanna oqarpoq.
Paarlaasseqatigiittarnermut aaqqissuussineq pilerseqqikkusukkaa
Suliniut aalajangersimasoq, senatorip pilerseqqinniarsarisaa tassaavoq Arctic Indigenous Exchange Program.
Taassuma suliniummik pilersitseqqinnissamut periarfissanut atatillugu Washingtonimiittunik attaveqarfeqalereersimalluni oqaatigaa.
Tamatuma saniatigut kulturikkut aaqqissuussinerit, timersornerit inuusuttunillu paarlaasseqatigiinnerit, matumani Arctic Winter Games pillugit tapersersuineq nukittorsarusuppaa.
Murkowskip oqarnera naapertorlugu atassuteqarnerit taakku nunat killeqarfii politikkikkullu isumaqatigiinnginnerit akimorlugit pilersinneqarsinnaapput.
- Inuit atassuseqarfigilluagaanni isumaqarluartuni aallartitta, taanna oqarpoq.
Taassuma paarlaasseqatigiinnermi suliniutit pilersinneqaqqinnissaanut aningaasaleerujussuartoqartariaqaranilu Kalaallit Nunaata Alaskallu akornanni tikeraartoqarnissaanut aaqqissuussinissamik ikiuisoqaqqaartariaqanngilaq.
Innuttaasut akornanni toqqaannartumik attaveqarnermik pilersitsinissaq siunertaavoq, suleqatigiinneq taamaalilluni Nuummi Washingtonimilu politikkikkut qaffasissumik oqallinnermit aallaaveqartariaqarnani.
Aalisarneq, umiarsualiviit takornariaqarnerlu
Kalaallit Nunaata Alaskallu inuussutissarsiorfinni aalajangersimasuni imminut ilinniarfigeqatigiittoqarsinnaanera aamma oqaatigaa.
Tamanna aalisarnermut imarsiornermilu pissutsinut ilaatigut tunngassuteqarpoq, tassani suliaqartut teknologiimut suleriaatsimullu ilisimasaminnik paarlaasseqatigiissinnaapput.
Taassuma niuernermi suliaqartut aamma aalisarnermi imarsiornermilu inuussutissarsiuteqartut akornanni tikeraaqatigiinnerit ilaatigut siunnersuutigai.
Takornariaqarneq suleqatigiiffiunissamut aamma piukkunnarluarpoq.
Senatorip oqarnera naapertorlugu Alaskap inuiaqatigiit ikittut piffissap sivikitsup ingerlanerani umiarsuarnik takornariartaassuarnik tikinneqartarneq misilittagaqarfigaa.
Taassuma najukkami inuiaqatigiit 800-t missaannik innuttaasoqartut umiarsuarnik takornariartaatinik 3.000-inik ilaasoqartunik – ilaatigut umiarsuarnik takornariartaatinik arlalinnit ullormi ataatsimi tikinneqarsimasut assersuutigai.
- Tamanna uagut aamma misigisimavarput. Kalaallit Nunaata maanna misigisaasa ilaat aqqusaartariaqarsimavagut, taanna oqarpoq.
Murkowskip oqarnera naapertorlugu misilittakkat inuiaqatigiit ikittut takornariaqarneruleriartorneranik qanoq pitsaanermik iliuuseqartoqarnissaanut atorneqarsinnaanerannik misissuinermut atorneqarsinnaapput.
Taassumalu inuiaqatigiinnit tamanna qanoq suliaqarfiunersoq paasiniarlugu nunatsinnit eqimattanit Alaskamut tikeraartoqareersimasoq oqaatigaa.
Taassuma tikeraarnerit taama ittut ingerlatiinnarneqarnissaat kissaatigaa, misilittakkat taamaaliornikkut inuit ulluinnarni ilungersuuteqarneranni toqqaannartumik paarlaasseqatigiissutigineqarsinnaapput.
Kalaallit politiivi Alaskami isumassarsiorfigineqartut
Suleqatigiiffiusinnaasoq alla tassaavoq najukkami politiit sulinerat.
Lisa Murkowskip Nuummiinnermini politiit pisortaat, Bjørn Tegner Bay ilaatigut oqaloqatigaa. Oqaloqatigiinnerallu tassunga sunniuteqangaatsiarpoq.
Taassuma kalaallit politiivisa najukkami suliaqarneranni misilittakkat ilaat Alaskami atorneqarsinnaanersut isumaliutersuutigilerlugit oqaatigaa.
- Nassuiaatigisai eqqarsaatigilerpakka: Periuseq una Alaskami suliassaqarfiusuni amigaateqangaatsiarfigisatsinni immaqa atorsinnaavarput, taanna oqarpoq.
Murkowskip oqarnera naapertorlugu assersuutip suleqatigiinneq Kalaallit Nunaata Alaskamit qanoq ilikkagaqarsinnaaneranut kisimi tunnganngilaq. Suliassaqarfiit marluk inuiaqatigiinni ikittuni isorliusuneersunilu ajornartorsiutaasut qanoq aaqqiivigineqarsinnaanerat pillugu imminnut aamma ilikkagaqarfigisinnaapput.
Taassuma illugiimmik paarlaasseqatigiinneq nukittut erseqqissaatigaa. Suleqatigiinneq Amerikamiut aningaasaliinerannut, illersornissamik suliaqarnermut imaluunniit misilittakkanik Alaskamit Kalaallit Nunaannut nuussinermut kisimi tunngassuteqassanngilaq.
Pissutsit ilungersunaraluartut soqutigisat assigiittut
USA-p Kalaallit Nunaatalu akornanni pissutsit ilungersunareersullu taanna tikeraarpoq.
Donald Trumpip Kalaallit Nunaannut atatillugu arlaleriarluni nalunaaruteqarnera politikkikkut eqqissiviilliorfiullunilu USA-p, Danmarkip Kalaallit Nunaatalu akornanni pissutsinut ilungersunarnerulersipput.
Taamaammat Murkowskip suliassaqarfiit ataatsimut soqutigisaqarfioreersut politikkikkullu isumaqatigiinngissutaasunik tamanik aaqqiissuteqaqqaanngikkaluarluarni aalajangersimasunik angusaqarfiusinnaasut tunngavigai.
Taassuma kulturi, timersorneq, inuusuttut, aalisarneq, takornariaqarneq niuernerlu atassuteqarnermik nukittorsaavigineqariartorsinnaasutut oqaatigai.
Tamatuma saniatigut Alaskami nunat inoqqaavisa, matumani inuppiaat Kalaallit Nunaannut tikeraarlutik pinngortitami isumalluutinik ingerlatsinermut najukkanilu inuiaqatigiinnik ineriartortitsinermut misilittakkanik paarlaasseqatigiinnissamut periarfissat isiginiarpai.
Tamanna aningaasaqarnikkut ineriartornerup suliffissanik pilersitsinermut qanoq atorneqarsinnaanera aamma pinngortitamik inuiaqatigiinnillu eqqarsaatiginninnermik illuartitsinani isertitaqarnissaq pillugu oqallinnissamut ilaatigut periarfissaqartitsisinnaavoq.
Murkowskip suleqatigiinnerup politikkikkut suliniut kisiisa aqqutiginagit inuit akornanni toqqaannartumik atassuteqarneratigut ineriartortinneqarnissaa pingaaruteqarnerarpaa.
- Assigiinnik misilittagarpassuaqarpugut, tamanna ineriartorteqqillugulu ilinniaqatigiiffigisinnaavarput, taanna oqarpoq.
Kalaallit Nunaa Alaskalu piffissami sivisuumi attaveqatigiipput, tamannalu ullumikkut pingaaruteqarluinnartoq, senatori isumaqarpoq.
- Tamatuma ilaa nunat inissisimanerannik pissuteqarpoq. Kisianni inunnut aamma nunat inoqqaavinut avissaangasimasunut kisiannili amerlasoorpassuartigut inuttut ataasiunerannut aamma tunngassuteqarpoq, Lisa Murkowski oqarpoq.
Senatorip apersorneqarneranit akunnialuit qaangiuttut Donald Trump inoqatinut attaveqaatikkut Truth Socialikkut Kalaallit Nunaanni uuliamik, gassimik aatsitassanillu misissuinerujussuaq aallartinneqangajalersoq nalunaarutigaa.
KNR-ip senatorip allaffeqarfia arlaleriarluni saaffigaa, taassumali Præsidentip illorsuani parteeqataanit nalunaarut kingulleq pillugu oqaaseqartinniarnera iluatsinngilaq.
Ilanngutassiaq una KNR-ip Lisa Murkowskimik apersuinerata immikkoortuata aapparaa. Immikkoortoq siulleq uani atuarsinnaavat. Immikkoortullu pingajuat Issittumi inuussutissarsiornikkut ineriartornermut aamma ajornartorsiutinut tunngasoq suliarineqarpoq.
