Naaja Qarsorlu aningaasanut inatsisissap isumaqatiginninniutigineqarnerani ataatsimoorussisut
Danskit naalagaaffiata aningaasanut inatsisissatut siunnersuutertik ullumi saqqummiuppaat.
Kalaallit folketingimi ilaasortat Naaja H. Nathanielsenip (IA) aamma Qarsoq Høegh-Damip (N) aningaasanut inatsisissatut siunnersuutip isumaqatiginninniutigineqarnerani aningaasaliisoqarnerunissaa isumaqatigiissutigaat.
Aningaasat taakku aningaasanut inatsimmi immikkut immikkoortitaapput, nunatsinnut, Savalimmiunut Danmarkimilu atlantikup avannaani innuttaasunut iluaqutaasussanik suliniutinut atorneqartussat.
Suliniutilli allatut aningaasalersorneqarsinnaasimagaluarlutik, taakkununnga siornatigut aningaasaliivallaartoqarsimanerarpaat.
- Ataatsimoorussivugut. Atlantikup avannaani aningaasaliissutit iliuuseqannginniutigisarsimavaat. Danskit suliassaqarfiinut akulerunneqartarsimammat imaarukkiartorsimavoq, Qarsoq Høegh-Dam oqarpoq.
Tamanna Naaja H. Nathanielsen taama isornartorsiuisareersimavoq.
- Danskit suliassaqarfii arlallit atlantikup avannaani aningaasaliissutit isumaqatiginninniutigineqartussatut innersuussutigineqartarsimapput, naak allatut aaqqinneqartariaqarsimagaluartut, Naaja H. Nathanielsen oqarpoq.
Kalaallit Illuini, kalaallinut Danmarkimi najugalinnut ikiuisartuni, suliniutit aningaasanut inatsit aqqutigalugu ilaatigut aningaasalersorneqartariaqarsorai.
Ukiuni kingullerni ukiumut 30 millionit koruunit missaannik immikkoortitsisoqartarpoq. Ukiut sisamat ingerlanerini katillugit 120 millionit koruunit naligi immikkoortinneqartarlutik.
Aningaasalli ikinnerpaamik 25 procentinik amerlineqassasut Qarsoq Høegh Dam isumaqarpoq, tamannalu Naaja H. Nathanielsenip isumaqatigaa.
- Inuiaqatigiinni akitsoriartutut amerlasimaqaat, taamaalilluni aningaasaliiffigineqartartoq akitsoriartuinnartut peqqutaallutik malinnaasinnaajunnaarpoq, Qarsoq Høegh-Dam oqarpoq nangillunilu:
- Ukiumut 40 millionit koruunit naleqqutissagaluarput.
Isumaqatiginninniarnermi ajugaaninnguaq
Aningaasanut inatsisissatut siunnersuummi nutaami Inuit Pisinnaatitaaffii pillugit Institut nunatsinni suliaqarnerminut 2027-mi 3,2 millionit koruuninik tunineqassasoq allassimavoq.
Tamatuma saniatigut Institutip Danmarkimi kalaallinut ammip qalipaataa tunngavigalugu immikkoortitsisarnermut akiuiniarnermik suliaqarneranut millionit affaat sinnilaarlugit immikkoortinneqarput.
Tamannalu Naaja H. Nathanielsenip nuannaarutigaa:
- Nuannaarutigilluinnarparput. Kalaallit Nunaanni Inuit Pisinnaatitaaffii pillugit Institutimut tapiissuteqarani suliakkiuteqartoqarnera tikkuartukkama ilagaat, Naaja H. Nathanielsen oqarpoq.
Inuit Pisinnaatitaaffii pillugit Institutimut aningaasaliissutit saniatigut Unicef Kalaallit Nunaannimut 2027-mi tapiissutissat 1,3 millionit koruuninik aamma qaffanneqarput.
Naaja H. Nathanielsenili aningaasanut inatsimmut allanik aamma isumaqatiginninniutissaqarpoq.
- Nammineq suli tigummigallarusutannik allattorsimasuuteqarpunga, taanna oqarpoq:
- Kisianni ataatsimut isigalugu taakku isumaginninnermut, kulturimut, tamat oqartussaaqataanerannut soorunamilu inuussutissarsiuteqarnermullu tunngassuteqartut oqaatigisinnaavara.
Qarsoq Høegh-Damip isumaqatiginninniarnissamut suna pingaarnerpaatinneraa aperigaanni taassuma akissutaa qineqqusaarutaanut assinguvoq.
- Danskit nunatsinni oqartussaaffigisaat tamarmik qinigaaffimmi matumani naleqqussarneqassapput. Tamanna soorunami aningaasartuuteqarfiussaaq, taanna oqarpoq.
Nunatsinni suliassaqarfiit nunatta tigusinnaasai 30-t Danmarkimit suli akisussaaffigineqarput. Tamanna naalagaaffeqatigiit 2025-mi nassuiaataani, Folketingimi oqaluuserineqartumi allassimavoq.
Namminersorneq pillugu inatsit naapertorlugu suliassaqarfiit arfinillit nunatta akisussaaffigisinnaanngilai. Taakkununnga nunanut allanut politikki aamma sillimaniarnermut illersornissamullu politikki ilaatigut ilaapput.
Qarsoq Høegh-Damip silaannakkut angallanneq isumaqatiginninniarnermi pingaartilluinnarpaa.
- Suliassaqarfiit tassaniipput aningaasartuuteqarfiungaatsiartut Danmarkip ukiorpassuarni sumiginnarpai, taanna oqarpoq.
Folketingimi partiit 500 millionit koruunit isumaqatiginninniutigisinnaasaat immikkoortinneqarput.
Aningaasaqarnermut ministeri tusarnaartoq
Aningaasaqarnermut ministeri, Peter Hummelgaard (Socialdemokratiet) aningaasanut inatsimmik nutaamik isumaqatiginninniarnermi aqutsisuussaaq.
Naaja H. Nathanielsenip taanna kalaallit qinikkat isornartorsiutaannut tusarnaarluartutut misigisimallugu oqaatigaa.
- Danskit aningaasaqarnermut ministeriata isornartorsiuinigut tusarnaarluarai misigimavunga. Kisianni politikkikkut pissutsinik ataqatigiissitsiniartussaanera aamma erseqqippoq, Naaja H. Nathanielsen oqarpoq.
Qarsoq Høegh-Damip danskit naalakkersuisui aamma tusarnaarsorai.
- Taamaammat pitsaasumik angusaqarnissarput ilimanarpoq, taanna oqarpoq.
